logo2

  • Molenakker
  • Stippelberg

Straatnamen E

eeuwsels lx

 

 

 

Eeuwsel; Het toponiem 'eeuwselacker in de Paeshoeff' en 'eeuwswinckel' komen al voor in Gemertse archiefstukken van rond 1570. Deze namen bleven tot in onze tijd bekend. Een ‘eeuwsel’ ook wel 'eusel' genoemd, was de vrij algemene aanduiding voor natte grond, in zekere zin vergelijkbaar met broekgrond. De straat ‘Eeuwsel’ ligt parallel aan de zogenaamde Peelrandbreuk in de ondergrond. De tengevolge hiervan optredende ‘wijstverschijnselen’ zorgden ter plaatse wel eens voor wateroverlast. [bron: Jan Timmers, Bestaat er verband tussen de namen Mortel, Eeuwsel en Wijst, in: Gemerts Heem 1988 nr.2 blz.64] (GR 27-7-1967)

 eikenwalweg lx

 

Eikenlaan; Zie ‘Jezuïetenlaan’.

Eikenwalweg (Handel); Genoemd naar de eikenwallen waar de weg langs voert. Deze relatief korte verbinding tussen Heereveldweg en Kapelweg werd pas verhard in 2009. (GR 27-7-1967)

 

 

 

  

einattenhof lxx

Einattenhof; Bij de grootscheepse renovatie van de wijken Berglaren en Molenakker kwam er op Molenakker ruimte voor een nieuwe straatnaam op een locatie die helemaal lag ingeklemd tussen naar Gemertse commandeurs vernoemde straten (Van Loë, Wachtendonk, Wassenaar, Virmundt, Cortenbach). Logisch dat ook de nieuwe straat naar een commandeur zou worden vernoemd. Als meest aansprekende naam kwam daarvoor uit de bus die van Commandeur Van Einatten. Maar liefst drie Van Einattens waren achtereenvolgens commandeur van Gemert. Mathliaan van Einatten 1483-1503, Hendrik van Einatten 1515-1544, en Wijnand van Einatten 1558-1570. Over deze Van Einattens is een uitvoerige verhandeling geschreven in het met name bij genealogen tot ver buiten Gemert bekende boekwerk “Stammen alle Gemertenaren af van Karel de Grote?” Van de Van Einattens was bekend dat zij van Karel de Grote afstamden, terwijl door genealogisch onderzoek was vastgesteld dat heel veel Gemertse afstammingsreeksen uitkwamen bij diezelfde Van Einattens. Een bekende nazaat is de 17de eeuwse vice-admiraal Jan van Amstel. [bron: Ad Otten, Einattenhof en Einattensteen, in: Gemerts Heem 2010 nr.3] (BW 22-10-2008)

 ekker lx

Ekker; Voor het eerste deelplan van ‘bestemmingsplan Paashoef’ werden in 1983 straatnamen voorgesteld die de herinnering in zich droegen van wat het landschap hier voorheen te bieden had. Straatnaam in de wijk ‘Paashoef’. Ekker is het Gímmrese synoniem voor akker en kouter (GR 13-11-1986)

 

Elisabethplaats; De naam is toegekend aan het bestrate gedeelte van de open ruimte die ontstond na de sloop in elisabethplaats1973-1974 van het door de zusters Franciscanessen voor het R.K. Parochieel Armbestuur bijna 100 elisabethplaats 1 lxjaar ‘gerunde’ Gasthuis van Gemert, dat officieel de naam droeg van St. Elisabethgesticht. De heilige Elisabeth gold voor de katholieken als een beschermster voor de armen en behoeftigen. Vermeldenswaard is hier dat de naamgeving Elisabethplaats in de plaats kwam van de naam "In 't Gat", welke naam in 1976 uit onvrede met het ontsierende en jarenlang braakliggende open terrein midden in het dorpscentrum door de gemeenteraad werd vastgesteld. (GR 12-8-1976; 21-2-1978)

 

 elsendorpsewegElsendorpseweg (Elsendorp); Het nieuwe ontginningsdorp Elsendorp kreeg haar naam bij raadsbesluit van 30 december 1926. De naam werd ontleend aan de van Gemert geboortige emancipator van de boerenstand, pater Gerlacus van den Elsen, die juist een jaar eerder gestorven was. Vóór 1926 stond Elsendorp bekend onder de naam 'De Dompt', het in 1910 door Van Musschenbroek gebouwde en bebouwde elsendorpseweg2landgoed iets ten oosten van de huidige dorpskern. In die tijd was de Gemertse Peel nog een onafzienbare kale vlakte die vrijwel nergens beschutting bood. Van oudsher liepen al wel enige zandsporen door dit gebied. In 1778 werd besloten tot een betere verbinding en ging men over tot de aanleg van een bebakende dijk vanaf de Barrière (het latere Pelgrimrust) tot aan de Peelkant onder St. Anthonis. Om de 800 à 1000 meter werd een baken geplaatst, veertien in totaal, waarop de reizigers zich konden oriënteren. Op het landgoed Cleefswit zijn nu nog stukken aan te wijzen die vroeger deel uitmaakten van de Bebakende Dijk. In 1863 werd een nieuw, met kiezel verhard, tracé gekozen voor de "Weg naar St. Anthonis". Bij raadsbesluit van 1 maart 1956 werd aan het westelijk gedeelte van deze weg de naam "Peeldijk", en het van Elsendorp richting Sint Anthonis voerende deel de naam Elsendorpseweg toegekend. [bron: Sjang Hoeymakers, Het Gouden Dorp, 1976] (GR 1-3-1956; 27-7-1967) 

elzent

Elzent; Voor het eerste deelplan van ‘bestemmingsplanels1 Paashoef’ werden in 1983 straatnamen voorgesteld die de herinnering in zich droegen van wat het landschap hier voorheen te bieden had. In het Brabants taalgebruik is "in d'n Elzent" een aanduiding voor een perceel met een omwalling van elzenhout. Een naam met een uitgang -hout, wordt in het dialect vaak -ent. Zo heeft de oudere autochtone Gemertenaar het ook over Liessent wanneer Lieshout en over Stippent wanneer Stiphout wordt bedoeld. Ook de straatnaam ‘Boekent’ past in dit rijtje voor ‘Boekhout/Beukenhout’. (GR 10-3-1989)

 

 

energieweg lx

 

Energieweg; Energie duidt op kracht en arbeidsvermogen. Met de naamgeving wilde men verwijzen naar de bestemming van het aangelegen terrein als industrieterrein. (GR 8-5-1980; 17-10-1987)

erf lx

 

Erf; Voor het eerste deelplan van ‘bestemmingsplan Paashoef’ werden in 1983 straatnamen voorgesteld die de herinnering in zich droegen van wat het landschap hier voorheen te bieden had. Onder 'erf' verstaat men een al of niet omheind, onbebouwd stuk grond behorend bij een boerderij of een huis. (GR 10-1-1985; 13-11-1986)

 

esdonk kapel 2xxEsdonk (Esdonk); Kapelgehucht. Eén van de oudste toponiemen van Gemert, in de middeleeuwen geschreven als Espdonck en in de volksmond al heel lang bekend als Ezzing. In een archiefstuk uit 1562 is er al sprake van "het Capelleken van Marien Magdalena". Het lemen heiligenhuiske werd in 1695 vervangen door de stenen kapel die er nu nog staat. In 1967 werd bij raadsbesluit de gehuchtkern opgedeeld in de straatnamen Beemdweg, Esdonksedijk, Mosbroekseweg, Schuurkerkweg en Torenwiel. In 1987 werd mede op verzoek van de buurtbewoners besloten tot een restauratie van de oude gehuchtnaam en werden deze straatnamen weer afgevoerd van het gemeentelijk straatnamenbestand ten gunste van de naam "Esdonk". [bron: Peter van den Elsen, Esdonk – geschiedenis van een kapelgehucht, Gemert 1981; idem, Esdonkse Spijkerkapel, 1995] (GR 17-10-1987)

esdonksedijk lx

 

 

 

 Esdonksedijk (Esdonk); Dijk die naar de oude kern van het gehucht Esdonk leidt. De dijk werd aangelegd ten tijde van de vervanging van het lemen heiligehuiske door een stenen kapel in 1695. (GR 7-7-1967; 17-10-1987)

 esrand 2 lx

 

 

Esrand; Straatnaam in de wijk ‘Breukrand’. In 1997 wordt gestart met het bouwplan Breukrand-west. In aansluiting op de naamgeving in het dan reeds in aanbouw zijnde Plan Breukrand (met de namen Breukrand, Leemrand, Steilrand en Waterrand) wordt gekozen voor de Esrand. "Es" is een andere benaming voor een hoge of bolle akker. Het gebied waar Esrand in komt te liggen ligt letterlijk aan de rand van een hoogakkercomplex. (GR 28-11-1996; BW 22-10-2008).

  

Evieveld; Voor het eerste deelplan van ‘bestemmingsplan Paashoef’ werden in 1983 straatnamen voorgesteld die dzandhavere evieveld lxherinnering in zich droegen van wat het landschap hier voorheen te bieden had. Met evie wordt bedoeld schrale haver of zandhaver. Het was tot in de negentiende eeuw één van de belangrijkste zomergranen op de lichte zandgronden van Noordbrabant. Het woord evie (of evene) is ontleend aan het Latijnse avena. [bron: Ad Otten, Over evie en evieveld, in: Gemerts Heem 1988 blz. 65-68] (GR 19-05-1983).

 

 

Straatnamen index:

A - B - C -D - E - F - G - H -I - J - K - L - M - N - O- P - R - S - T - U - V - W - Z

 

Straatnamen F

fazantweg xx

Fazantweg (Elsendorp); Straat op de grens Elsendorp – De Mortel; sluit qua naamgeving aan bij de vogelbuurt in het Mortelse buitengebied. Zie: Nachtegaallaan. (GR 27-7-1967). 

fazantweg xxx

fielepien lx

 

 

Fielepien; In het plan "Doonheide" werd gekozen voor het geven van Gemertse en/of Brabantse namen van bloemen en kruiden. Fielepien is er één van. lupine rotLupine, vlinderbloemg plantengeslacht, waarvan vooral de eenjarige soort met gele bloemen (Lupinus Luteus L.) als groenbemesting wordt gebruikt; ook als overblijvende soort met paarse of rose sierbloem (Lupinus Polyphyllus Lindley). (BW 22-10-2008)

 

 fliere lx

 

muurbloemFliere; Straatnaam in de wijk Doonheide-Zuid en meer specifiek het in 2011 in uitvoering genomen uitbreidingsplan ‘Molenbroekse Loop’. Fliere staat voor muurbloem’ (cheirantes cheiri L.) kruisbloemige, welriekende, wat struikvormige, tweejarige plant, vroeger ook veel in het wild op verweerde muren, nu vooral als tuinplant in borders en perken, met meestal roestig-gele, bruingele, goudgele, diepgele tot roodbruine bloemen; bloei van april tot en met juni. In ’t Gímmers ook wel aangeduid als ‘teejblümke’. (BW 5-10-2010)

fuik1 lx

fuik2 lx

 

Fuik (Handel); Straatnaam genoemd naar het vroeger ter plaatse gevestigd café van Dorus Domp (Dorus van de Laar) aan het begin van de weg naar St. Anthonis. Zie ook bij Oude-Domptweg. [bron: Sjang Hoeymakers, Het Gouden Dorp, 1976] (GR 27-7-1967)

 

 

 

Straatnamen index:

A - B - C -D - E - F - G - H -I - J - K - L - M - N - O- P - R - S - T - U - V - W - Z

Straatnamen H

 h geestlaan 2lx

  

H.-Geestlaan; Genoemd naar de Congregatie van de Heilige Geest, die in 1914 vanuit Leuven naar Gemert kwamen. Hier een groot-seminarie vestigden en les kregen van de Jezuïeten op het kasteel. In 1916 werd de congregatie ook kasteelbewoner en in 1928 eigenaar. In mei 2010 verlieten de laatste leden van de congregatie het kasteel en vestigden zich in Gennep. De laan waaraan de naam bij raadsbesluit in 1953 is toegekend heette voordien ‘Wijnboomlaan’. In 1967 is de spelling veranderd van H.Geestlaan in H.-Geestlaan. (GR 2.3.1953; 27.7.1967)

  

  Haageijk; De naam Haageijk is van middeleeuwse oorsprong en is terHaageijk1ug te voeren tot een in haageijkde veertiende eeuw bestaande gerechts-plaats van de dingbank in ‘de prieeleik’.In de loop van de vijftiende eeuw toen de dingbank verhuisde naar de merkt tegenover het kasteel veranderde de naam ‘prieeleik’ in die van ‘haageik’. Haageijk is voorts van oudsher een onderdeel van de doorgaande préhistorische route Bakel-Erp. In 1452 was aan deze straat nabij de "hoge stenen brugge over de Roisp", en tegenover de landerijen van de Hoeve Ter Watermolen, al een Gasthuis betrokken. [bron: Ad Otten, Gerecht in Prieeleik, in: Gemerts Heem 2001 nr.2] (GR 28-10-1931)

haardseweg

 

Haardseweg (De Mortel)(Elsendorp); De Haard is de oud-Nederlandse naam voor de heide. De Haardseweg leidt dus naar de inmiddels ontgonnen heide van de Gemertse Peel. Na de definitieve verwerving van dit Peelgebied ten behoeve van de inwoners van Gemert is de bevolking tot in de negentiende eeuw toe het gehele Peelgebied blijven aanduiden als "de nieuwe Haard" ter onderscheiding van "de oude Haard" ten zuiden van de buurtschap Milschot. (GR 27-7-1967; 13-11-1986)

hagenhof lx

 


 

Hagenhof; De naam is niet alleen gekozen vanwege de naburige buurtschap ‘De Haag’, maar ook omdat de daar bestaande hagen, die al vele tientallen jaren als erfscheidingen dienst deden, bij de verwezenlijking van het nieuwbouwwijkje zoveel mogelijk gespaard zouden blijven. (GR 22-12-1978)

 

 

Handelse Bergen (Handel); Genoemd naar de buurtschap ter plaatse die gelegen is tegen handelsebossende voormalige stuifzandbergen van Handel. Curieus is het hier te vermelden dat in juli 1849 Jonkheer van Riemsdijk, de eigenaar van het kasteel te Gemert, voor Fl. 44,98 'de Handelse Bergen' kocht van de gemeente. Het gemeentebestuur hoopte daarmee van het geklaag van de omwonende boeren af te komen dat bij aanhoudende stevige wind hun landerijen steeds onderstoven met het schrale bergzand. De gemeente had daarom bij de verkoop bedongen dat de nieuwe eigenaar de bergen met dennen moest beplanten. Door de dennenaanplant van Van Riemsdijk zijn de Handelse Bergen in de volksmond geleidelijkaan geworden tot ‘de Handelse Bossen’... (GR 27-7-1967; 13-11-1986) 

handelsesteeg lx

 

 

 

Handelsesteeg (Handel); Een van oudsher aldus benaamde steeg. (GR 27-7-1967)

 

 

 

 

Handelseweg (Handel); Weg naar Handel. In de volksmond, met de in haar verlengde gelegen Lodderdijk, ook wel bekend als "de Keskesdijk". Zo genoemd vanwege de langs de weg staande keskes van ´Maria der Zeven Smarten´. Vóór 1956 begon de Handelseweg pas bij de afslag naar Elsendorp (Peeldijk). Thans gaat de Lodderdijk al over in Handelseweg op het kruispunt met Doonheide en Scheiweg. Overigens zien we wat we nu kennen als ‘Handelseweg’ op een kaart uit 1664 al aangeduid als ‘Onse Lieve Vrouwestraat’. Wat de verharding van de Handelseweg, of eigenlijk de weg van de vroegere herberg Pelgrimsrust handelseweg(halverwege Gemert-Handel) tot aan Huize Padua betreft, weten we dat tot in 1867 deze weg nog een zandweg was. Nadat het kapelrectoraat Handel in samenwerking met de Handelse boeren alle goederen van de kapel veel beter toegankelijk had gemaakt door alle open plaatsen en toegangen vol te ‘schieten’ met leem, werden zij vervolgens door de ‘penitenten-directie’ van Huize Padua gevraagd om mee te werken aan een volledige wegverharding met grind vanaf de afslag bij Pelgrimsrust (naar Elsendorp) tot aan Huize Padua toe. Al in 1868-1869 kwam onder toezicht van het gemeentebestuur van Gemert, maar verder zonder enige financiële bijdrage, deze belangrijke wegverbetering tot stand. Dat was dankzij vooral en opnieuw de boeren van Handel die behalve paarden en wagens ook mankracht ter beschikking stelden om alle benodigdheden voor het aanleggen van de grindweg per as aan te voeren. Nog tientallen jaren bleef het onderhoud van de weg ten laste van het Rectoraat Handel en het Instituut Huize Padua, alvorens de gemeente deze zorg overnam. Kort na de oorlog, in de periode van de wederopbouw, kreeg de Handelseweg een asfaltverharding volgens het procédé van MacAdam, een zogeheten ´macadamweg´. (GR 28-10-1931; 1-3-1956; 27-7-1967)hanekamseweg

 

Hanekamseweg (De Mortel); Genoemd naar de buurtschap Hanekam. Volgens sommigen zou deze buurt niet Hanekam maar Hanekamp hebben geheten. (GR 27-7-1967; 13-11-1986)

 

 

 haveltweg2 lx

Haveltweg (Handel); Naamgeving die werd voorgesteld (en aangenomen) omdat hij zou herinneren aan de oorspronkelijke naam voor Handel. Inmiddels is echter gebleken dat een en ander berust op een leesfout van de ‘zeergeleerde’ onderzoeker (Dr. Th.C. Enklaar), die met de plaatselijke situatie niet vertrouwd was. In de oorkonde uit 1434 waarin sprake is van ‘een (grens)paal boven der capelle boven Hanelt’ moet inderdaad Hanelt worden gelezen en niet Havelt. Een ‘v’ en een ‘n’ zijn in het oud-Nederlands moeilijk te onderscheiden en een antwoord op de vraag wat het nu moet zijn kan veelal pas gegeven worden na raadpleging en vergelijking van andere vaak minder oude bronnen. [bron: Ad Otten, De plaatsnaam Handel in het verleden, in: Gemerts Heem nr.68 (1977)] (GR 27-7-1967)

 

hazeldonk xxHazeldonklaan; Genoemd naar de hoeve Hazeldonk uit deze buurtschap. In een Gemertse oorkonde van 1326 is er sprake van eigendommen van een zekere "Heer Enghebrecht Halselsdonck". Mogelijk dat hiermede de oude hoeve hazaldonkhoeveHazeldonk al is bedoeld. Eind 14de eeuw wordt de omgrachte hoeve van die naam aangekocht door de commandeur van de Duitse Orde in Gemert, waarna de hoeve gedurende meer dan twee eeuwen in erfpacht wordt gegeven aan veelal adellijke families uit de regio. Na de stichting van de Latijnse School wordt de hoeve eigendom van de nieuwe schoolstichting en blijft dat tot in 1920. De oude hoeve lag in de bocht van de steeg die van de Hazeldonk naar de Drie-Ossensteeg loopt. In 1908 werd de nieuwe hoeve Hazeldonk gebouwd op de samenkomst van deze steeg met de Hazeldonklaan. [Ad Otten, Hazeldonk – Eigenaars van 1326 tot heden, in: Gemerts Heem 1979 nr.1; Marinus de Wit, Wat ik nog weet van de oude hoeve Hazeldonk, in Gemerts Heem 1979 nr.2.] (GR 27-7-1967)

heerenveldseweg 2xx

 Heereveldseweg (Handel); Genoemd naar de buurtschap Heereveld ter plaatse. Vóór de Franse tijd was dit gebied eigendom van de Duitse Orde. Aan de "Heren" van de Duitse Orde ontleend de buurtschap haar naam. Eind achttiende eeuw vonden hier, in opdracht van de Duitse Orde, de eerste Peelontginningen plaats door bosaanplant. Het gebied werd toen dan ook nog aangeduid als "Heerenbosch". Na rooiing van het bos ontstond de naamgeving "Heerevelden". (GR 27-7-1967; BW 3-3-2009)

Heideweg lx

 

 

 

Heideweg; Zijweg van Scheiweg. De naam herinnert aan de uitgestrektheid van de vroegere (Peel-)heidevelden ter plaatse. (GR 27-7-1967) 

 

 

 

 heijtsveld2Heijtsveld; Deze eeuwenoude naam vindt vermoedelijk zijn oorsprong in de nabijgelegen heijtsveld4Dribbelei, later geschreven als "Dribbelheit" en vervolgens foutievelijk uitgelegd als Dribbelhei(de). De "-heit" in Dribbelheit had niets van doen met heide maar moet gezien worden als de "-heid" in kwaadheid en slechtheid (N.B. de Dribbelheit was slechte grond!). Ook het oude Heitsveld, gelegen tussen "de Pei", de Dribbelheidseweg en de Borretstraat was in ieder geval voor de boeren geen beste grond. Doordat zowel in westelijke als oostelijke richting nieuwe wegen werden aangelegd in het verlengde van het reeds officieel benaamde Heijtsveld, is deze straatnaam tot ver buiten de grenzen van het gebied getreden dat oorspronkelijk de naam Heijtsveld droeg. (GR 12-2-1981; 10-1-1985;13-11-1986; 29-2-1996)heikampseweg

 

 

Heikampseweg (De Mortel); De gronden ter plaatse werden in de volksmond aangeduid als Heikamp. De straatnaam werd voorgesteld door het Comité Mortels Belang. (GR 27-7-1967; 13-11-1986).

 

 

  

Hein de Witpark; Park in Paashoef. Bij het afscheid van burgemeester Hein M.A.C.hein de witpark lx de Wit in 1979 hein mac de witbeloofde wethouder Piet Stoop uit naam van de gemeenteraad, een straat of laan in Gemert naar hem te zullen vernoemen. Tien jaar later is die belofte nagekomen door de naamgeving van het centraal in de nieuwe wijk Paashoef gelegen park. Hein de Wit is geboren in de gemeente ‘Made en Drimmelen’ op 21 oktober 1914 en hij overleed te Eindhoven op 20 februari 1988. Hij was burgemeester van Gemert van 1966 tot en met 1979. [bron: Nol van Roessel, Witboek Gemert 1967-1980, Gemert 1979] (GR 29-6-1989) 

heipad lx

 

 

 

Heipad; Naam van een verharde ‘binnendoor’ die Doonheide met Waterlelie verbindt en daarvoor Pinksterlelie kruist. De pad bestond al voor het Uitbreidingsplan Doonhei. De Heipad verbond toen Doonhei met Molenbroek middels een eensporig zandpad en een brugske over de Molenbroekse Loop. (BW 22-10-2008hemelsbeekweg lx

 

 

 

  

Hemelsbleekweg (De Mortel); Genoemd naar de gronden gelegen aan het middengedeelte van deze weg, in de volksmond bekend onder de naam ‘Hemelsbleek’. (GR 27-7-1967)

 

   hemelstraat 1 lx

 

Hemelstraat (De Mortel); Een van oudsher in de volksmond bekende naam waarvoor geen eenduidige verklaring te geven is. De Mortelse 'hemel' kan wel niet erg groot zijn geweest. Althans, in een akte uit 1704 is er sprake van 'den Hongeracker met den hemel, gelegen in den Mortel', die tesamen slechts 'twee lopensaet ende twelff roeyen' oppervlakte bezat (dat is circa 35 are). De pad die er komende vanuit Gemert achterlangs de kerk heenleidde was in het begin van de twintigste eeuw nog bekend als ’t Hímmelpèdje. (GR 27-7-1967)

 

 

 

hj ijpenburglaanHendrik Jan IJpenberglaan (Vossenberg) (Elsendorp); Hendrik Jan IJpenberg, bij iedereen bekend als “Ypenburg” werd geboren te Enschede op 21 september 1905 en hij overleed te Nijmegen op 30 september 1972. Als nieuwe directeur van de firma Raymakers vestigde hij zich in 1937 met zijn gezin in Gemert. Het was op dat moment het enige Hervormde gezin in Gemert-dorp. In 1940 werd Ypenburg kerkvoogd van de in de Vossenberg gevestigde protestantse gemeenschap van de Noordelijke Peel. Bij gelegenheid van zijn zilveren feest als kerkvoogd in 1965 kreeg de laan naar het kerkje op de Vossenberg de naam Hendrik Jan IJpenberglaan. In 1967 is de naam verlengd (zie ook: Marten Kuiperstraat). Ypenburg is ook onderscheiden als ‘ereburger van Gemert’. (GR 16-3-1965; 27-7-1967)

 

herman van der asdonkstraat lx

Herman van der Asdonkhof (Elsendorp); Herman van der Asdonk was als vertegenwoordiger van Elsendorp gemeenteraadslid van Gemert van 1945-1963. Hij was betrokken bij onder meer de oprichting van een plaatselijke afdeling van het Wit-Gele Kruis in 1938, de NCB in 1939 en de Boerenleenbank Elsendorp in 1954. Verder is opmerkenswaard zijn bijzondere inzet voor de aansluiting van Elsendorp op respectievelijk het electriciteitsnet in 1952 en de waterleiding in 1955. (BW 22-10-2008)

 

 hertenbosscheweg lxx

Hertenbosscheweg (De Mortel); Genoemd naar de buurtschap waar deze weg doorheen voert. Na een door ruilverkavelingswerkzaamheden ontstane verandering in het stratenplan aldaar is een deel van de vroegere Hertenbosscheweg omgedoopt in Reebos. (GR 27-7-1967; 13-11-1986)

 frans brugske 2 lx

het frans brugske fot ovan SvenPHet Frans Brugske; Naam die is ontleend aan de brug over het riviertje de Rips. De naam "Franse Brugge" komt al voor in 1697. Het 'verhaal' wil dat een Franse legereenheid in het zogenaamde rampjaar 1672 hier een brug bouwde, in augustus-september van dat jaar passeerde tweemaal een Franse troepenmacht (komende van Aarle-Rixtel) Gemert. Uit 1702 weten we dat toen een Franse troepenmacht met gidsen (‘gides’) om het dorp werd heengeleid als een soort compromis omdat Gemert ‘vrij’ en ‘neutraal’ gebied was in alle oorlogen. [bron: Ad Otten en Maria van de Vossenberg-Lorteije, Gemertse gidsen (gides) in 1702, in: Gemerts Heem 2005 nr.2, blz.25-30] (GR 2-3-1953)

 

Het Slotje; Het adellijk Huis Lankveld werd gebouwd in de periode 1430-1435 door Jonker het slotjeGoyart van Lankveld en diens echtgenote Jonkvrouw Jenneke van Gemert. Het ‘huis’ was dubbel omgracht en tot in de tweede helft van de zeventiende eeuw bleef het eigendom van een adellijke Van Lankveld. De laatste was jonkvrouw Maria van Lankveld getrouwd met Jonker Robert de Bever, heer van Milheeze. Daarna kwam het Huis van Lankveld in burgerhanden en verviel het tot ‘een slotje’. In 1855 werd dit slotjeslotje verbouwd tot twee boerderijen. Tenslotte werden medio jaren zestig van de twintigste eeuw beide boerderijen gesloopt ten behoeve van de uitbreiding van Plan Molenbroek. Het ‘Huis Lankveld’ stond iets ten oosten van de plaats waar nu de straatnaam ‘Het Slotje’ aan is gehecht, in het plantsoen tussen Het Slotje en de Louis Couperusstraat. [bron: Jan Timmers, Het Slotje – adellijk huis Lankveld, in: Gemerts Heem 2007 nr.3 p.1-13.] (GR 24-1-1974)

 

de heuvel lxheuvelHeuvel; Het is één van de oudste toponiemen van Gemert. In de middeleeuwen veelal geschreven als Hovel of Hoevel. In deze oude buurtschap moet in 1487 de van Gemert afkomstige humanist Macropedius zijn geboren. Het huidige Stereind, omstreeks 1500 bekend als ‘Schilt’, en later als Lindereind, is in oude archivalia een enkele keer ook wel aangeduid als "Hoveleind". Tot 1953 behoorde in ieder geval de toen pas afgesplitste Dr. Kuijperstraat tot "d'n Heuvel", zoals de straat in de volksmond heet. [bron: Ad Otten, Het geboortehuis van Macropedius (op de Heuvel), in: Gemerts Heem 1977 nr.2.] (GR 28-10-1931; 2-3-1953; 29-3-1990)

 

heuvelsepad8Heuvelsepad; Al uit vijftiende eeuwse schepenprotokollen is de naam Goorswinkelse Pad bekend. Deze pad heuvelsepad3liep vanaf de Heuvel over de tracé's van de tegenwoordige Heuvelsepad en het Hopveld naar de kasteelpoort. In later eeuwen worden de namen Hovelse- of Heuvelsepad en Goors- of Schoorswinkelsepad door elkaar gebruikt. Vele percelen aan de westkant van het Binderseind liepen door tot aan deze pad. Zo ook het perceel van een uit de zeventiende eeuw bekende herberg en brouwerij De Roskam. Achter deze brouwerij lag een hopveld, dat als toponiem tot in onze tijd bekend zou blijven en dat samen met ‘het Hoppenveld’ tegenover het kasteel, vervolgens de naamgever werd van dit deel van de vroegere Heuvelsepad. (GR 27-7-1967)

hezelaar 2 lx

 

 

 

Hezelaar; Voor het eerste deelplan van ‘bestemmingsplan Paashoef’ werden in 1983 straatnamen voorgesteld die de herinnering in zich droegen van wat het landschap hier voorheen te bieden had. Hezelaar is een oude benaming voor broekland met ruige begroeiing. (GR 19-12-1988). Deze straat maakte aanvankelijk, zij het heel kort, deel uit van "Wijst".

 hof 3 lx

 

 Hof; Voor het eerste deelplan van ‘bestemmingsplan Paashoef’ werden in 1983 straatnamen voorgesteld die de herinnering in zich droegen van wat het landschap hier voorheen te bieden had. ‘Hof’ is daar een voorbeeld van. We citeren uit ‘Gemerts Woordenboek’ (1996): “Onze vádder waor aalt in z’nen hòv án ’t heuve (:tuinieren)”. (GR 14-5-1987) 

 hofgoed  lx

 

Hofgoed; Officiële naam voor het parkeerterrein tussen Kerkepad en Komweg. In de middeleeuwen behoorde dit terrein tot de hoeve Hofgoed dat deel uitmaakte van het domein van de adellijke Heren van Gemert. Het Hofgoed wordt wel gezien als de voorburcht van het op een motte gebouwde Hooghuis. De naam Hofgoed is bekend gebleven van de 14de eeuw tot op heden. Het pand Ruijschenberghstraat 12 waar vanaf de jaren dertig van de twintigste eeuw de notaris van Gemert woont (en ook kantoor houdt), is van oudsher die naam toebedeeld. Het pand, althans het woonhuisdeel, dateert uit 1725. Het werd gebouwd in opdracht van meester-orgelbouwer Mathijs Verhofstadt. (GR 20-6-1991)


hoogen aarlesweg lx

 Hoogen-Aarleseweg (De Mortel); De naam "Hogen Aerle" komt al voor in een oorkonde uit 1326. Daar ter plekke lag een hoeve die toebehoorde aan Heer Diederik van Gemert. De van oudsher omgrachte hoeve "Hogen Aarle" kwam door vererving in de vijftiende eeuw in handen van de adellijke familie Van Lanckveld, die op het Slotje in de buurtschap Deel woonde. De naam van de hoeve "Hoge Aarle" is overgegaan op de hele buurtschap en die heeft op haar beurt de straatnaamgeving bepaald. Van lieverlede kwam er ook een ‘Lage Aarle’ en een Lagen-Aarleseweg. (GR 27-7-1967)


  hopveld 2 lxx

Hopveld; De naam is ontstaan uit de herinnering aan eertijds aan de Heuvelsepad gelegen hopvelden. Zowel het kasteel als een aan het Binderseind gelegen brouwerij (zie bij Heuvelsepad) hadden hier hun eigen ‘hopveld’. Ook de verbinding van het oude Hopveld met het Binderseind, kreeg de naam Hopveld. Deze verbinding had in de volksmond de naam "Fekkegang", genoemd naar een prefect van de Heilige Familie, zekere Bakker Van Asseldonk, die rond 1900 op de hoek van de gang en het Binderseind woonde. [bron: Cor Otten, De Fekkegang en de Heilige Familie, in: Gemerts Heem 1981 nr.2] (GR 28-10-1931; 27-7-1967)

horst lx

 

 

 

 Horst; Voor het eerste deelplan van ‘bestemmingsplan Paashoef’ werden in 1983 straatnamen voorgesteld die de herinnering in zich droegen van wat het landschap hier voorheen te bieden had. Een horst is een streek van hogere zandgrond, al of niet met laag hout begroeid of omgeven. (GR 13-11-1986; 14-5-1987; 10-3-1988)  

  

houtert lx

 

 

Houtert; Voor het Plan Groeskuilen werd in 2006 gekozen voor een toegang met de straatnaam ‘Houtwal’, een uitbreiding (doortrekking) van de straatnaam Kouter, voor het open middengedeelte de straatnaam Dries en voor de parallel aan Elzent en Wetering lopende straat de naam ‘Houtert’. De betekenis van ‘Houtert’ is plaats omgeven met houtgewas. De namen voor het Plan-Groeskuilen sluiten aan bij die van Paashoef, waarvoor in 1983 al werd gekozen voor namen die de herinnering opriepen aan wat het landschap hier voorheen te bieden had. (BW 22-10-2008)

 houtwal lx

 

Houtwal; De toegang vanaf Groeskuilen voor het Bouwplan Groeskuilen. Houtwal is samen met Gaarde overigens al aangelegd in 1995 als deel van de Uitbreiding Paashoef-Oost. De naam past uitstekend bij de nabijgelegen straatnamen Houtert en Elzent (= omgeven door wal van elzenhout) (GR 23-2-1995)

hulst lx

 

 

 

 

 

 

Hulst; De namen ‘Huls’ en/of ‘Hulst’ werden voor dit gebied ‘in de Kampen’ al gebruikt in de zestiende eeuw. Hulst staat nu voor een samenstel van stegen en paden. De hoofdsteeg die vanaf Pandelaarse Kampen loopt in NW-richting heeft in NO-richting twee aansluitingen op de Koksedijk. Vier stegen die vanaf de hoofdsteeg lopen in ZW-richting lopen dood. [bron: Ad Otten, Van aardsparadijs aan de Aa tot convent in Binderseind, in: Gemerts Heem 2005 nr.2]

 

 

 

   

hurk lx

 

Hurk; Straatnaam in de wijk Paashoef. In oud-Nederlands heeft 'hurk' of 'hork' de betekenis van 'hoek'.

 

 (GR 10-3-1988)

 

 

Straatnamen index:

A - B - C -D - E - F - G - H -I - J - K - L - M - N - O- P - R - S - T - U - V - W - Z

 

Straatnamen G

gaarde

 

Gaarde; Voor het eerste deelplan van ‘bestemmingsplan Paashoef’ werden in 1983 straatnamen voorgesteld die de herinnering in zich droegen van wat het landschap hier voorheen te bieden had. ‘Gaarde’ is samen met Houtwal aangelegd in 1995 als onderdeel van het Uitbreidingsplan Paashoef-Oost. Gaarde is een omsloten stuk grond met bloemen, bomen of andere gewassen beplant; lusthof, tuin. Een gaardenier is een hovenier, tuinier. (GR 23-2-1995) 

 

 

Gagelweg (Handel), genoemd naar het sterk riekende heestergewgagelwegas ‘gagel’ (Myrica gale) in de volksmond ‘mirt’ genoemd. De ter plaatse voorkomende wilde gagel groeit op natte, voedselarme, lichtzure gronden. Door breuken in de ondergrond komt dat in Handel ook voor op hoger gelegen wijstgronden. De plant was in de ijzertijd al in gebruik, waarschijnlijk om ongedierte te verjagen. In de Middeleeuwen was het een belangrijk kruid dat in gruit werd verwerkt. Hiermee werd bier op smaak gebracht. Later is men daar hop voor gaan gebruiken. Nota bene: Jacques van der Velden schrijft in Gemerts Heem 2010 twee heel intrigerende artikelen over de mogelijke herkomst en betekenis van de naam ‘Gemert’. Ëén van zijn uitkomsten gagelis: “De naam Gemert heeft zich mogelijk ontwikkeld zoals De Mierden uit Myrtha [ca. 1200] of Mirde [1201] waaraan het bepaald lidwoord gene zich heeft vastgehecht, zoals bij Geenhoven. Uit de gereconstrueerde vorm geenmeerde zou vervolgens de n verdwenen zijn zoals dat in Onland > Olland en Onstade > Ostade is gebeurd. De oudste schrijfwijze werd daardoor Gemerde en op den duur Gemert. De herkomst en oorspronkelijke betekenis is dan ‘de plaats waar veel gagel of mirt groeit’.” [bron: Jacques van der Velden, Gemert Verklaard (2), in: Gemerts Heem 2010 nr.4] (GR 27-7-1967)

 

Galgeveldseweg; Een ontsluitingsweg voor het in de negentiende eeuw ontgonnen broekland tussen de buurtschap galgeveldseweg lxgalgenveldTereijken en de Beeksedijk. De weg die al langer bestond is zo genaamd omdat hij vanuit de Broekstraat naar het veld loopt aan de Derde Steeg, dat in de volksmond de naam droeg van "Galgeveld". Daar aan de gemeentegrens met Beek en Donk zou in vroeger tijden een galg hebben gestaan als afschrikwekkend middel voor al diegenen die iets kwaads in de zin mochten hebben op hun weg naar de Vrije Heerlijkheid Gemert.... Afgaande op een kaart van omstreeks 1600 moeten we overigens concluderen dat men toen aan het begin van de Galgeveldseweg nog zeker anderhalve kilometer voor de boeg had voordat de Gemertse galg werd bereikt. De preciese locatie daarvan was aan de Snelle Loop ongeveer tegenover de plaats waar de Esperloop vanuit het Bakelse land in het grensriviertje uitmondt.Onlangs is duidelijk geworden dat de Galgeveldseweg voor een groot deel ook volgt het oude tracé van de weg naar Beek. Terwijl de weg nu doodloopt op de Derde Steeg liep hij vroeger rechtdoor. Juist over de Snelle Loop die de gemeentegrens vormt stond in vroeger tijden in elk geval de Beekse galg opgesteld. (GR 27-7-1967; 13-11-1986)gasthuisgang lx

Gasthuisgang; Deze gang verbindt Haageijk met Elisabethplaats. De gang ligt op de locatie van de vroegere ‘achterom’ van het uit de middeleeuwen daterende oude Gast- en Geefhuis aan het Haageijk. Dit Gasthuis brandde af in de dorpsbrand van 1780. De gang vormt nu een verbinding met de Elisabethplaats die globaal genomen de vroegere binnenplaats en de tuin van het nieuwe uit de tweede helft van de negentiende eeuw daterende (Elisabeth)Gasthuis beslaat. Het Elisabeth-gasthuis werd gesloopt in 1973/1974. (BW 22-10-2008)

Geldropstraat (Handel); In 1918 vierde Geldrop het curieuze jubileum dat vanuit diegeldropstraat gemeente al 250 opeenvolgende jaren een processie naar Handel trok. Deze traditie begon in de periode dat de Rooms-katholieke godsdienst in het Brabantse Generaliteitsland slechts oogluikend werd toegestaan. De pastoor van Geldrop, Johannes van Aldenhuysen, priesterlid van de Duitse Orde, verbleef om die reden in de Vrije Heerlijkheid Gemert en vervulde daar tegelijkertijd het rectorschap van Handel.  Hij was de grote gangmaker van de jaarlijks terugkerende bedevaart naar het Mariaoord; (zie ook: Rector Aldenhuysenstraat). Toen vervolgens een inboorling van Gemert (Gaspar Molensteens), pastoor werd te Valkenswaard, ontstond ook daar een bedevaarttraditie naar Handel. Om de herinnering aan beide, tot in onze dagen in stand gehouden tradities, levend te houden kreeg Handel een ‘Geldropstraat’ en een ‘Valkenswaardhof’. (GR 27-7-1967; gew. 29-2-1996)

 

Gelind; In oud-Nederlands betekent 'gelind': afsluiting, gelind 3 lxomheining, schutting, of hekwerk. gelind 1 lxHet toponiem "Gelind" werd in de zeventiende en achttiende eeuw gebezigd voor de pad die parallel aan, en ten oosten van de hoofdstraat, de kapelaansteeg (nu: Kapelaanstraat) verbond met de Vloyendijk (nu: Virmundtstraat). Deze benaming is heel begrijpelijk omdat de pad de aaneengesloten heggen en hekwerken volgde (het eigenlijke 'gelind') van de achtertuinen van de panden aan "de straot". Vermeldenswaard is dat een andere naam voor gelind te weten 'pallisade', tot in onze tijd bekend is gebleven als "de Pallesaote" voor de gang die tussen het gemeentehuis en Hotel De Keizer tot in het begin van deze eeuw aansloot op het vroegere "Gelind". (GR 21-4-1988; 16-7-1992)gerele peel lx

gerele peel

 

 

Gerele Peel; Genoemd naar de buurtschap ter plaatse. De naam komt al voor op de minuutplans van het kadaster uit 1832 toen de Gemertse Peel nog onontgonnen en onbewoond was. De betekenis is niet duidelijk. (GR 27-7-1967)

 gerlachuskapel

Gerlachpad; Het schouwpad van het Waterschap (Aa en Maas) dat van de Pandelaar leidt naar de in 2007 gebouwde Gerlachkapel aan het Karrenspoor in het achterland van het Boerenbondsmuseum, is de officiële naam Gerlachpad gegeven. Het boerenbondsmuseum is het geboortehuis van boerenapostel Gerlacus van den Elsen. Hij (gedoopt als Godefridus) ontleende zijn kloosternaam aan Sint Gerlach, kruisvaarder en dierenvriend uit het Geuldal. Sint Gerlach leefde in de 12de eeuw. (BW 20-1-2009)

 

gezellestraat lx


 Gezellestraat; Een straatnaam in de schrijversbuurtvan de wijk Molenbroek. Guido gezelleGezelle (1830 Brugge - 1899 Brugge). Vlaams (priester)schrijver, wel eens genoemd als katholiek vrijmetselaar. Zijn poëzie wordt algemeen erkend als één der belangrijkste Vlaamse kunstuitingen op literair gebied. (GR 27-7-1967; 24-1-1974)

 

 

  gorterstraat lx

Gorterstraat; Een straatnaam in de schrijversbuurt van de wijk Molenbroek. Hermangorter Gorter (1864 Wormerveer - 1927 Brussel). Nederlands dichter en politiek theoreticus. Gorter was een principieel socialist. Zijn bekendste gedicht is: ‘Mei’, waarin hij met speelse fantasie een beschrijving van Holland geeft. Verder verschenen er van zijn hand vele publikaties op politiek en sociaal-economisch gebied. (GR 27-7-1967; 24-1-1974)

 

gransweg lx

grensweg

 

Grensweg (Elsendorp); De weg vormt de meest oostelijk gelegen grens tusen de gemeente Gemert en de gemeente Bakel. Sedert de middeleeuwen en tot in de vorige eeuw was deze grens bebakend met grenspalen. Jaarlijks werd van paal tot paal getrokken om de grens te inspecteren. In het verlengde van de Grensweg, tot 1985 ook Grensweg geheten, ligt de weg "Langs de Palen" die aan dit eeuwenlang gebruik herinnert. [bron: Jan Timmers, Langs de Palen – oude grens is historisch monument, in: Gemerts Heem 1997 nr.1 blz.20-32] (GR 27-7-1967; 11-7-1985).

 griffier corstenstraat lx

 Griffier Corstensstraat; Voor de wijk Berglaren en in navolging daarvan ook voor de wijk ‘Oliekelder’ werd gekozen voor namen gehecht aan ‘bestuurders’ uit Gemerts verleden. Joannes Corstens, geboren te Gemert 30.4.1772, werd bij besluit van 18.6.1812 provisioneel griffier van het vredegerecht te Gemert als vervanger voor de naar Eindhoven vertrokken griffier Christiaan de Haes. Op 10 mei 1814 volgde de officiële benoeming van Corstens tot griffier. Hij bleef dat tot de opheffing van het Vredegerecht Gemert in 1838. [bron: W.Jaegers e.a., Regesten op het Vredegerecht Kanton Gemert 1811-1838, uitgave 1993] Corstens overleed op 14 juni 1840. Griffier Corstensstraat werd vastgesteld bij raadsbesluit van 29-7-1960.

 

Grintweg lx

 Grintweg (Handel); Door ontgrinding van de gronden langs deze weg ontstond De Rooy Plas. (GR 27-7-1967)
rooye plas

 

  

 

 

 

 

 

 

 groenendaal lxx

Groenendaal; Al in 1421 is er sprake van een hoeve Groenendaal die door de Duitse Orde in erfpacht wordt uitgegeven. Als buurtschapsnaam is Groenendaal door de eeuwen heen ter plaatse bekend gebleven. (GR 27-7-1967; 26-7-1992)

groenesteeg2 lx

 

 

 

Groenesteeg; Een van oudsher in de volksmond bekende naamgeving, waarvan de oorsprong naar alle waarschijnlijkheid ligt in de groene omgeving of beplanting van deze steeg. Een sedert een tiental jaren verdwenen steegje dat een verbinding vormde tussen Pandelaar en Groene Steeg droeg in de volksmond de naam "rentmeesterssteegje". Uit archiefbronnen valt op te maken dat deze naam (tenminste) teruggaat tot het eind van de achttiende eeuw, toen de percelen langs deze steeg eigendom waren van Borret, de rentmeester van de Duitse Orde. (GR 27-7-1967)

 

groeskuilen 2 lx

 

 

 

Groeskuilen; De naam "Groescuylen" komt al voor in vijftiende eeuwse oorkonden. (GR 27-7-1967). Ter voorkoming van verwarring met de Groeskuilenstraat en vergissingen bij de postbezorging, heeft Groeskuilen huisnummers boven de honderd, en de Groeskuilenstraat nummers onder de honderd. ‘Groes’ of in ’t Gímmers ‘grows’ staat voor grasland. (GR 27-7-1967; 29-6-1989)

 

 

 

 

 

 groeskuilenstraat

Groeskuilenstraat; Straat die leidt naar Groeskuilen en die in het verleden in de volksmond ook wel bekend stond als "Holenweg". In het verlengde van de Groeskuilenstraat werd in de tweede helft van de zeventiende eeuw een nieuwe dijk naar de Peel aangelegd, die we nu kennen als Rooyenhoefsedijk. (GR 2-3-1953; 27-7-1967; 10-3-1988). Van het laatste stuk Groeskuilenstraat, dat aansloot aan Groeskuilen, is de naam veranderd in Slenk. 

 

 

Grootmeestersstraat; Voor de verdere invulling van de wijk Molenakker werd in 1953 grootmeesterstraat2gekozen voor namen die herinnerden grootmeesterstraat lxaan de Duitse Ridderorde. De Grootmeester was het hoofd van de Duitse Ridderorde, die bijna zes eeuwen over Gemert de scepter zwaaide. In de dertiende eeuw zetelde de grootmeester nog in het Heilig Land te Akko, daarna korte tijd in Venetië, vervolgens ruim 150 jaar in Mariënburg in Pruissen, daarna in Koningsberg en tenslotte vanaf circa 1530 tot eind achttiende eeuw in Mergentheim. (GR 2-3-1953; 22-10-2008)

 

 

Straatnamen index:

A - B - C -D - E - F - G - H -I - J - K - L - M - N - O- P - R - S - T - U - V - W - Z

 

Straatnamen I

IJzerzijp (Wolfsveld); Voor ‘Bedrijventerrein Wolfsveld’ werd aanvankelijk gekozen voor straatnamen die refererenijzerzijp aan Brabantse waternamen. ‘IJzerzijp’ en het tegelijk vastgestelde ‘Oerstroom’ doen echter slechts denken aan waternamen. Beide namen wijzen indirect op de sterk ijzerhoudende ondergrond die bijna alle riviertjes en sloten in dit gebied en trouwens op heel veel plaatsen in Gemert-Bakel roestbruin kleuren. Als curiosum zij hier vermeld dat in de tweede helft van de negentiende eeuw vanuit Gemert nogal wat ‘ijzeroer’ werd uitgevoerd naar het Duitse Ruhrgebied. [bron: Harry Slits, Gemerts ijzererts naar Pruisen, in: Gemerts Heem 2010, nr.2] (BW 25-8-2008)

 

 

imhofImhof; Voor het eerste deelplan van ‘bestemmingsplan Paashoefbijenkorfwerden in 1983 straatnamen voorgesteld die de herinnering in zich droegen van wat het landschap hier voorheen te bieden had. 'Imme' is oud-Nederlands voor 'bij'. Het woord is nog bewaard gebleven in 'imker' (=bijenhouder). De imhof is de plaats waar de bijenkorven stonden. (GR 19-5-1983)

 

 

indieplantsoen l 2xIndiëplantsoen; Met de grootscheepse renovatie van de Berglarenwijk in 2007-2008 werd de naam Berglarenplein vervangen door Indiëplantsoen. Na ruim een halve eeuw was het de tijd om ook in het straatnamenbestand van Gemert een herinnering te verankeren aan het feit dat de Gemertse gemeenteraad zich in 1950 unaniem uitsprak voor de opvang van maar liefst 240 Nederlands-Indische gezinnen. ‘Den Haag’ vond dat teveel en schroefde het aantal terug naar 120. Het betrof hier de families van voornamelijk KNIL-militairen uit het voormalig Nederlands Oost-Indië. KNIL stond voor Koninklijk Nederlands-Indisch Leger. Kort na het onafhankelijk worden van Indonesia (1949) werd het KNIL opgeheven en kwamen vele tienduizenden repatrianten terug naar het ‘moederland’, dat de overgrote meerderheid nog nooit had gezien. In Gemert werd druk gebouwd. Naast het oude dorp ontstond een welhaast compleet nieuw dorp op de Berglaren, waar nu ook serieus werk werd gemaakt van een nieuwe parochie en nieuwe scholen. Om de integratie van deindieplantsoen l 3x nieuwkomers te bevorderen werden de huizen in de nieuwe wijk, en ook die van een aantal straten op de Molenakker, zodanig verdeeld tussen Gemertenaren en nieuwkomers, dat elk Indisch gezin tenminste één Gemerts gezin kreeg als buur. Gemert kreeg in die jaren letterlijk en figuurlijk kleur en het heeft die kleur bovendien behouden. Na alle renovatiewerkzaamheden werd het vroegere Berglarenplein omgedoopt tot Indiëplantsoen. Aan het plantsoen kwamen twee appartementsgebouwen met de namen Insulinde en Nusantara die respectievelijk in het Nederlands en het Maleis betekenen ‘eilandenrijk’. De namen herinneren aan de vestiging van een uitzonderlijk grote groep Nederlands-Indische repatrianten in 1951-1952. [bron over de vestiging en integratie van Indische Nederlanders in Gemert: Robert Armand de Haas, Enkele reis Indië-Gemert, Gemert 2001]. (BW 22-10-2008)
industrieweg lx

 

 

Industrieweg (Wolfsveld); Aanvankelijk was het de bedoeling om de straten in het bestemmingsplan ‘Industrieterrein Peeldijk’ allen de naam te geven van ‘Industrieweg’ voorafgegaan door een rangtelwoord. De ruimtelijke situatie in het gebied bleek zich daar echter bij nader inzien niet voor te lenen. De 1e Industrieweg werd bijgevolg gewoon Industrieweg. (GR 24-1-1974; 8-5-1980; 31-8-1995)

 

 

 

Straatnamen index:

A - B - C -D - E - F - G - H -I - J - K - L - M - N - O- P - R - S - T - U - V - W - Z

Lid worden?

Kalender: evenementen

August 2017
M T W T F S S
31 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 1 2 3

Sponsors

Nieuws Heemkundekring

Geen feed gevonden

Nieuws uit Gemert

Geen feed gevonden

Informatie

Lid worden?

Lid worden? Klik en vul het formulier in!

Heemkundekring De Kommanderij Gemert
Antwoordnummer 2526
5420 ZX Gemert!

Volg ons

twitter

twitter

Inloggen

Inloggen

Voor leden en auteurs. Ook een bijdrage leveren? Neem even contact op.